‌‌جایگاه اندیشه‌ورزی و آزاداندیشی در تمدن‌سازی نوین اسلامی از منظر آیات و روایات

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 پژوهشگر و استاد فقه و اصول حوزۀ علمیۀ خراسان؛ کارشناس ارشد علوم قرآن و حدیث، دانشگاه علوم اسلامی رضوی، مشهد، ایران

2 استاد سطوح عالی حوزۀ علمیۀ خراسان؛ استادیار فقه و اصول دانشگاه علوم اسلامی رضوی، مشهد، ایران

10.52547/qae.2024.1810.1107

چکیده

رهبر معظم انقلاب: «امروز بر سر یک پیچ بزرگ تاریخی واقع شده‌ایم.» رهبر معظم انقلاب در بیانیۀ گام دوم انقلاب اسلامی، نقشۀ راه تمدن نوین اسلامی را پیشِ روی کنشگران اجتماعی قرار دادند. ایشان بر هفت محور تأکید کردند که نخستین آن‌ها علم و پژوهش است: «دانش، آشکارترین وسیلۀ عزت و قدرت یک کشور است. ما هنوز از قله‌های دانش جهان بسیار عقبیم؛ باید به قله‌ها دست یابیم.» دستیابی به قله‌های دانش و تمدن نوین اسلامی در گروی اندیشه‌ورزی و آزاداندیشی است؛ ازاین‌رو بر آن شدیم تا جایگاه اندیشه‌ورزی و آزاداندیشی در تمدن‌سازی نوین اسلامی را از منظر آیات و روایات بررسی کنیم؛ لذا در تحقیقی توصیفی‌تحلیلی و کتابخانه‌ای، در سه بخش، مفاهیم تمدن، اندیشه‌ورزی، فرهنگ و آزاداندیشی را بررسی کردیم و جایگاه اندیشه‌ورزی و آزاداندیشی در تمدن‌سازی نوین اسلامی را با استناد به آیات قرآن کریم و روایات ائمۀ طاهرین ع ارزیابی کردیم. نتیجه آنکه، رسیدن به تمدن نوین اسلامی تنها در سایۀ توجه ویژه به اندیشه‌ورزی و فراهم کردن بستر مناسب برای تضارب آرا در فضای آزاداندیشی امکان‌پذیر است.

کلیدواژه‌ها