بررسی تطبیقی رویکرد قرآنیان افراطی معاصر به سنت در ایران و شبه‌قارۀ هند

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده

دکترای قرآن و علوم، گرایش علوم تربیتی؛ عضو گروه علمی رشتۀ اخلاق و تربیت و رشتۀ تخصصی تبلیغ حوزۀ علمیۀ خراسان، مشهد، ایران

10.52547/qae.2024.2268.1127

چکیده

گسترش شاخه افراطی قرآنیان در دوره معاصر و اقدامات ایشان، موجب نگرانی صاحبان قلم و اندیشه شده است. بررسی تطبیقی این جریان در ایران و شبه‌قارۀ هند، با محوریت زمینۀ پیدایش، مبانی و آسیب‌ها می‌تواند وضعیت آن را در ایران  روشن‌تر کند. زمینۀ پیدایش جریان قرآنیان افراطی در ایران تقلیدی و تحت تأثیر سایر کشورها، به‌ویژه هند است. مبانی مخالفت با سنت و نیز آسیب‌های این جریان در ایران و شبه‌قاره، وجه مشترک و اختصاصی دارند. دلایل مخالفت با احادیث و روایات یا انکار و بی‌توجهی به سنت در ایران و شبه‌قاره متعدد است. بررسی‌ها نشان می‌دهد در بسیاری موارد، مانند نقد سندی سنت و دسترسی نداشتن به سنت معتبر، کفایت قرآن، توجه به اتحاد مسلمین و مفهوم متفاوت سنت، دارای مبانی مشترک هستند؛ اما برخی مبانی، منحصراً ازسوی قرآنیان شبه‌قاره مطرح شده است؛ مانند وحیانی نبودن سنت، شرعی نبودن سنت، مانع بودن سنت از پیشرفت. پژوهش حاضر با رویکرد توصیفی‌تحلیلی نگاشته شده و اطلاعات آن با روش کتابخانه‌ای گردآوری شده است.

کلیدواژه‌ها